Pijn komt veel vaker voor dan men denkt, ook bij mannen. De seksuologie
spreekt van 'dyspareunie'. Dat betekent 'slecht bij elkaar passende partners'.
Storende en ongewenste pijn heeft bijna altijd een negatieve uitwerking op de
beleving, en kan leiden tot het nodeloos uit de weg gaan van seksueel
contact.
Het gaat hier om aandoeningen van het geslachtsorgaan en de omgeving daarvan.
Pijn kan acuut zijn, of chronisch, licht of hevig, op verschillende plaatsen
optreden, aan het begin, tijdens of na het neuken.
Pijn bij de vrouw
Bij de vrouw kan de pijn verschillende oorzaken hebben.
Als de pijn optreedt in de vagina kan er sprake zijn van
een blaasontsteking of een ontsteking in de plasbuis of de vaginawand.
Tijdens of na de menopauze wordt de vaginawand dunner,
droger en gevoeliger, en de kans op pijn wordt daarmee groter.
Zit de pijn diep in de vagina, dan moet men denken aan
ontstekingen of andere afwijkingen in het bekken, de baarmoeder, of ook de
dikke darm.
De pijn kan zich ook juist aan de vulva (opening van de
vagina) voordoen. Deze pijn komt het meeste voor. Een aantal mogelijke
oorzaken:
een maagdenvlies of restant daarvan, irritatie door gebrek aan hygiëne of
juist te veel wassen met zeep, schimmelinfectie (candida) of soa (herpes, trichomonas), gevoeligheid voor rubber
condooms.
Een branderige pijn kan ook aan de voorkant aan de vagina optreden bij
strakke kleding, fietsen of in allerlei andere situaties. De vulva is dan
wel rood aangedaan en gevoelig. Men spreekt dan van focale vulvitis, of VVS
(vulvaire vestibulitis syndroom).
Als hiervan allemaal niets te zien is, kan men denken aan de zogenaamde
'kamsymfyseprobleem'. Bij een kamsymfyse kan de penis niet naar binnen
omdat het (kamvormige en erg brede) schaambeen in de weg zit. Vrijen met
opgetrokken benen is de oplossing.
Tenslotte: een veel voorkomende oorzaak van pijn bij het
vrijen, vooral in het begin, is vaginistisch
reageren.
Pijn bij de man Bij de man komen pijnklachten minder voor dan bij de vrouw. Ook bij de
man kan de pijn verschillende oorzaken hebben:
Een verkleefde voorhuid. Als de jongen zelf, bijvoorbeeld
uit schaamte, nooit zijn voorhuid over de eikel naar achteren geschoven
heeft, ook niet bij masturbatie, is
de eerste poging tot geslachtsgemeenschap een pijnlijke
ervaring. Er heeft zich dan bovendien onder de voorhuid smegma verzameld.
Hij kan dit probleem zelf oplossen door elke dag de voorhuid een stukje
verder terug te schuiven en de eikel schoonmaken. (Zie hygiëne)
Er kan
ook sprake zijn van een te kort frenulum (het toompje waarmee de voorhuid
aan de penis vastzit). Bij een poging tot neuken kan scherpe pijn optreden,
het frenulum kan ook scheuren en bloeden. Na herstel gaat het dan beter.
Men kan ook door een kleine operatie geholpen worden.
Bij een te nauwe en stugge voorhuid, waar geen rek meer in
zit, spreekt men van phimosis (voorhuidvernauwing). Deze moet ook
operatief verholpen worden.
Er kan ook sprake zijn van
paraphimosis, oftewel 'Spaanse kraag', waarbij de voorhuid achter de eikel
opgerold zit en een pijnlijke zwelling veroorzaak. Ook hierbij is een
medische ingreep nodig.
Neuken kan voor de man ook pijnlijk zijn als gevolg van een
hoge zuurgraad in de vagina. Dit probleem is te verhelpen door de zuurgraad
te verlagen (door te spoelen of met tabletten) of een condoom te gebruiken.
Pijn kan ook optreden bij de ejaculatie. Deze kan ontstaan
door stuwing in de prostaat als gevolg van te lang onderdrukken of
tegenhouden van de zaadlozing.
Oudere mannen kunnen pijn bij het klaarkomen hebben als
gevolg van een laag gehalte aan testosteron (mannelijk hormoon) in het
bloed.
Pijn bij het neuken en met name bij het klaarkomen of
daarna kan ook het gevolg zijn van spanning in de bekkenbodemspieren.
Oefening in het ontspannen hiervan kan verlichting geven.
Illustraties voorhuidvernauwing, voorhuidverkleving en Spaanse
kraag uit: Mardeno Patiëntenatlas, Urologie 2003-2004, 3e uitgave
Er kan
ook sprake zijn van een te kort frenulum (het toompje waarmee de voorhuid
aan de penis vastzit). Bij een poging tot neuken kan scherpe pijn optreden,
het frenulum kan ook scheuren en bloeden. Na herstel gaat het dan beter.
Men kan ook door een kleine operatie geholpen worden.
Er kan ook sprake zijn van
paraphimosis, oftewel 'Spaanse kraag', waarbij de voorhuid achter de eikel
opgerold zit en een pijnlijke zwelling veroorzaak. Ook hierbij is een
medische ingreep nodig.